Portal Fotoklubu Podlaskiego
Zegar
Nawigacja
Losowa Fotka
Ostatnie artykuły
Ostatnio na forum
Najnowsze tematy
» Nowa formuła FF
» witanko
» Monitory-Laptopy-Kolory
» Fotograficzne praktyki
» Powitanie
Najciekawsze tematy
Brak tematów na forum
Logowanie
Nazwa użytkownika

Hasło



Nie masz jeszcze konta?
Zarejestruj się

Nie możesz się zalogować?
Poproś o nowe hasło
Aktualnie online
» Gości online: 5

» Użytkowników online: 0

» Łącznie użytkowników: 131
» Najnowszy użytkownik: Fotograf
Newsletter
Aby móc otrzymywać e-maile z Portal Fotoklubu Podlaskiego musisz się zarejestrować.
Ostatnio Widziani
» wiesio65 tygodni
» zomik180 tygodni
» mmariusz199094 tygodni
» privilege110 tygodni
» dooraa128 tygodni
» grawo138 tygodni
» Andrzej153 tygodni
» limba3227 tygodni
» semperand239 tygodni
» bon_wojtek248 tygodni
Shoutbox
Musisz zalogować się, aby móc dodać wiadomość.

Brak wiadomości. Może czas dodać własną?
Nawigacja
Szumiące cyfrówki
Oglądane przeze mnie zdjęcia wykonane aparatami cyfrowymi skłoniły mnie do napisania małego artykułu dotyczącego tzw. szumów. Szum objawia się jako kolorowe, losowo rozrzucone ziarno. Co prawda na zdjęciach zmniejszonych do rozdzielczości 640x480 punktów tego do końca nie widać, ale oglądając te zdjęcia w oryginalnych wymiarach zjawisko jest dość dokuczliwe.
Zacznijmy od odrobiny teorii.
Okazuje się, że matryca światłoczuła naszego aparatu po prostu szumi sama. Jak każde urządzenie elektroniczne do pracy potrzebuje zasilania. Każda z zasilanych komórek światłoczułych matrycy generuje zakłócenia spowodowane losowymi ruchami elektronów w obrębie każdej pojedynczej komórki. Powstaje tzw. prąd ciemny matrycy. Na domiar złego przepływający przez matrycę prąd powoduje jej nagrzewanie. Nagrzane elementy światłoczułe generują zakłócenia znacznie większej wartości. Wartość tych zakłóceń rośnie wraz z temperaturą niestety wykładniczo. Ponadto im mniejszy fizycznie element światłoczuły tym generuje więcej zakłóceń.
Kolejnym przyczynkiem do zwiększenia szumów na zdjęciu jest zwiększanie czułości matrycy aparatu. Każdy cyfrak ma regulację tej czułości. Określa się ją za pomocą jednostki ISO będącej ekwiwalentem czułości tradycyjnego filmu do aparatu analogowego. W przypadku typowego kompaktowego cyfrowego aparatu fotograficznego mamy do dyspozycji następujące wartości ISO: 50, 100, 200, 400. Lustrzanki cyfrowe często pozwalają na ustawienie czułości na wartość 800, 1600, a nawet 3200 ISO. Każde zwiększenie czułości wg tego szeregu jest dwukrotne. Aparat realizuje to wzmacniając sygnał przekazywany przez matrycę światłoczułą. Niestety... Wzmacnia go razem z szumem spowodowanym tzw. ciemnym prądem. Efekt jest taki, że ustawiając dużą wartość ISO zyskujemy możliwość fotografowania w złych warunkach oświetleniowych kosztem zmniejszenia jakości zdjęcia - często dość drastycznie.
Już przy samym wyborze aparatu cyfrowego powinniśmy zwrócić uwagę na pewien ważny, a pomijany w reklamach, parametr. Chodzi o fizyczną wielkość matrycy światłoczułej. Staramy się często wyszukać aparat, którego matryca ma możliwie dużo megapikseli (mpix). Nie zwracamy uwagi na to, że więcej mpix to mniejsze (bardziej szumiące) fotoelementy. Reasumując, jeśli matryca jest określonego wymiaru to ta, która ma mniej mpix będzie szumiała znacznie mniej.
Wybierając aparat kompaktowy musimy pogodzić się z faktem, że jego matryca jest zasilana cały czas gdy aparat jest włączony. Daje to ogromną zaletę w postaci możliwości kadrowania zdjęcia za pomocą wyświetlacza znajdującego się na tylnej ścianie naszego aparatu. Niestety... Wada tego rozwiązania jest dość oczywista. Cały czas zasilana matryca robi się coraz cieplejsza generując coraz więcej szumu.
W zdecydowanie lepszej sytuacji są osoby, których wybór padł na aparat lustrzany. Wadą tego aparatu jest zazwyczaj spora cena i brak możliwości kadrowania zdjęcia na wyświetlaczu. Trzeba używać tradycyjnego wizjera optycznego. Zaletami natomiast w kontekście występowania szumów jest to, że lustrzanka przeważnie posiada matrycę o znacznie większej powierzchni, a co za tym idzie elementy światłoczułe są znacznie większe fizycznie. Ponadto matryca aparatu lustrzanego zasilana jest tylko w momencie robienia zdjęcia, przez co się znacznie mniej nagrzewa dając zdecydowanie lepszą jakość obrazu szczególnie przy większych wartościach ISO. Tyle teorii.

Co zatem robić aby zminimalizować skutki występowania zjawiska szumu?

  • Na etapie wyboru aparatu starajmy się kupić taki z fizycznie większą matrycą.
  • Jeśli nigdy nie wykorzystamy matrycy 8 mpix, to może warto zastanowić się nad zakupem aparatu 4 lub 5 mpix. Nie dość, że będzie mniej szumu, to zostanie trochę pieniędzy na większą kartę pamięci.
  • Jeśli dysponujemy większymi funduszami, a zależy nam na dobrych jakościowo zdjęciach zdecydujmy się na lustrzankę.
  • Podczas fotografowania (szczególnie w lecie) dajmy odpocząć (ostygnąć) naszemu cyfrakowi.
  • Tryby automatyczne fotografowania bardzo chętnie podnoszą wartość ISO - ustawmy ten parametr ręcznie na możliwie niski.
  • Starajmy się dobrze dobierać parametry naświetlania - zdjęcie niedoświetlone zazwyczaj jest bardziej zaszumione.
  • Jeśli już obrabiamy wykonane zdjęcie w programie graficznym, nie stosujmy zbyt dużego efektu wyostrzania zdjęcia i nie zwiększajmy jego kontrastu - parametry te zdecydowanie uwydatniają szum.
Istnieją programy pomagające w usuwaniu szumu ze zdjęć, ale to już temat na osobny artykuł. Poniżej przedstawiam zdjęcia wykonane przy pomocy aparatu SONY DSC P72 (kompaktowy) i Canon 300D (lustrzanka) przy różnych czułościach matrycy. Myślę, że różnica widoczna jest gołym okiem. Aparat kompaktowy (Sony DSC P72) wygenerował przy czułości ISO 400 (maksymalna dla tego modelu) porównywalną, a nawet wieksza ilość szumu niż Canon 300D przy czułości ISO 800)

SONY DSC P72

Canon 300D

Na zakończenie życzę Wam jak najmniej szumiących cyfraków :)

Opracowane na podstawie artykułu: "Szumom na zdjęciach mówimy nie!" M. Pawlaka - Chip FOTO-VIDEO Digital Nr 12/2004.
Testy własne autora
Brak komentarzy. Może czas dodać swój?
Dodaj komentarz
Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.
Oceny
Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony
Zaloguj się lub zarejestruj, żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?